Loopsheid: zo verandert het gedrag van je hond

De eerste loopsheid van een teef komt meestal tussen zes en achttien maanden en daarna ongeveer elk half jaar; ze doorloopt vier fasen (bloedverlies, de vruchtbare periode, de schijnzwangerschap en de rust) en in die weken kan ze zich terugtrekken, humeurig zijn en minder concentratie hebben. Dat is geen ongehoorzaamheid maar een lijf dat verandert. Dit artikel gaat over het gedrag: wat je per fase ziet, hoe je haar begeleidt, en wat je doet met een reu in de buurt die er gek van wordt. Alles wat medisch is, zoals de duur van de fasen, de hoeveelheid bloedverlies, een schijnzwangerschap met klachten of de vraag of je haar laat steriliseren, hoort bij je dierenarts.

In het kort

• Eerste loopsheid tussen 6 en 18 maanden, daarna ongeveer elk half jaar. Vier fasen: bloedverlies, vruchtbare periode, schijnzwangerschap, rust.

• Verwacht terugtrekken, humeurigheid en minder concentratie. Dat is geen ongehoorzaamheid.

• Houd haar de hele loopsheid aangelijnd, ook op plekken waar ze normaal los mag.

• Reuen in de buurt raken gefrustreerd. Dat vraagt om afstand en damage control, niet om correctie.

• Medische vragen: dierenarts. Gedragsvragen: kijken wat ze je vertelt.

Een loopse teef vraagt om ruimte met kleine signalen. Leer ze zien in het gratis webinar.

De vier fasen

Samengevat: de loopsheid verloopt in vier fasen: eerst het bloedverlies (reuen tonen interesse, zij is stiller: aanlijnen en rustige routes kiezen), dan de vruchtbare periode (ze kan reuen opzoeken: aangelijnd blijven en intacte reuen strikt gescheiden houden), dan de schijnzwangerschap (nestelen, aanhankelijk of prikkelbaar: rust en ruimte, bij melkproductie de dierenarts) en tot slot de rustfase waarin ze weer zichzelf wordt.

Hoe lang elke fase duurt en wanneer ze precies vruchtbaar is, verschilt per hond. Wil je dat zeker weten, dan is je dierenarts de aangewezen persoon.

Waarom haar gedrag verandert

Hormonen zijn een interne prikkel, en honden reageren op veranderingen in hun lijf net zoals op veranderingen buiten. Wat je in de loopsheid vaak ziet:

• Terugtrekken. Ze zoekt haar mand op, wil minder contact, gaat weg als het druk is.

• Humeurig. Minder tolerant naar de andere hond in huis, naar kinderen, soms naar jou. Een grom die er normaal niet is.

• Minder concentratie. Oefeningen die ze kent, lukken ineens niet. Buiten is ze afgeleid.

Dat is geen koppigheid en geen dominantie. Een hond die zich niet lekker voelt zit sneller over zijn drempel, en over de drempel kan een hond niet leren. Het is dezelfde logica als bij de puberteit: eerst begrijpen wat er in het lijf gebeurt, dan pas verwachtingen stellen.

Zo begeleid je haar

• Aangelijnd, de hele loopsheid. Ook in losloopgebieden, ook als ze altijd braaf terugkomt. Een lange lijn van vijf tot tien meter geeft haar vrijheid en jou zekerheid.

• Rustige plekken en tijden. Vermijd het hondenveldje en de spits. Kies andere routes, andere tijdstippen, een bedrijventerrein of een rustig natuurgebied.

• Rust en keuze. Laat haar zich terugtrekken als ze dat wil. Een veilige haven waar ze met rust gelaten wordt, ook door kinderen en de andere hond, is nu extra belangrijk.

• Geen zware trainingsdoelen. Houd oefeningen kort en makkelijk, of sla ze over. Snuffelen, kauwen en schat zoeken passen beter bij een hond met minder concentratie.

• Lees haar signalen. Tongelen, wegdraaien, gapen of verstijven als de andere hond dichtbij komt, zijn haar manier om ruimte te vragen. Geef die ruimte voordat ze hoeft te grommen. Meer daarover in Kalmerende signalen bij honden.

• Twee honden in huis. Een intacte reu en een loopse teef houd je gescheiden, en niet alleen tijdens de vruchtbare dagen. Aparte ruimtes, aparte wandelingen.

Reuen in de buurt: frustratie, geen ongehoorzaamheid

Een reu die een loopse teef ruikt, heeft een intense behoefte aan iets wat buiten bereik is. Wat je dan hoort is de frustratieblaf: eentonig, herhalend, soms eindigend in een huil of piep. Het is een schreeuw om hulp, en corrigeren maakt het alleen erger. Wat wel helpt:

• Afstand en uit het zicht. Kan de prikkel niet weg (de buurhond is loops), dan haal je de reu weg: vaker met de auto naar een andere wandelplek, raamfolie of gordijnen dicht, kalmerende muziek. Honden niet tegelijk buiten laten.

• Laat de frustratie afreageren. Het lichaam moet iets doen: kort en hard rennen op een veilige plek, graven, iets verscheuren. Daarna een kalmerende, bekende activiteit zoals snuffelen op een rustige plek.

• Geen hersenwerk of kauwmateriaal aan een gefrustreerde hond. Dat vraagt concentratie die er niet is en vergroot de frustratie; bovendien schrokken gefrustreerde honden en kunnen ze zich verslikken.

• Steun en nabijheid als hij daaraan toe is, en stoppen als aanraken meer frustratie geeft.

Meer over de blafsoorten en wat je bij elke soort doet, lees je in Waarom blaft mijn hond? De 10 blafsoorten.

Uit de praktijk

In de Blafcursus is de loopse buurhond het klassieke voorbeeld van de frustratieblaf. Het scenario dat cursisten steeds beschrijven: een reu die normaal nauwelijks blaft, staat ineens dagenlang eentonig voor het raam of bij het hek te blaffen, eet slechter en is niet meer te bereiken. Wat helpt is nooit “streng zijn”, maar de reuk en het zicht wegnemen, de wandelingen verplaatsen naar een andere buurt, en de frustratie op een veilige plek laten afreageren. Zodra de loopsheid van de buurhond voorbij is, is de reu binnen een paar dagen weer zichzelf.

Wanneer naar de dierenarts?

Bij alles wat het lichaam betreft: een loopsheid die lang duurt of steeds terugkomt, veel of afwijkende uitvloeiing, lusteloosheid, niet eten, een schijnzwangerschap met melkproductie of onrust, en de afweging rond sterilisatie. Verandert haar gedrag plotseling en heftig, buiten de loopsheid om, dan is dat ook een reden om te laten kijken: honden verbergen pijn van nature.

Veelgestelde vragen

Mag ze los tijdens de loopsheid als ze goed luistert?

Nee. De hele loopsheid aangelijnd, ook in de rustige fase. Een lange lijn geeft haar genoeg vrijheid.

Ze is de laatste dagen humeurig en gromt naar onze andere hond. Is dat erg?

Het hoort bij de loopsheid: terugtrekken, humeurigheid en minder tolerantie zijn normaal. Grommen is haar waarschuwing en die respecteer je. Geef haar ruimte en houd de honden zo nodig apart. Corrigeer het grommen nooit.

Mag ik doorgaan met training?

Kort en makkelijk, op haar tempo, of even niet. Haar concentratie is lager en forceren voegt alleen stress toe.

Onze reu is onhandelbaar omdat de buurhond loops is. Wat nu?

Dat is frustratie. Afstand, uit het zicht en de reuk, laten afreageren op een veilige plek, en daarna iets kalmerends. Niet straffen, en geen hersenwerk zolang hij gefrustreerd is.

Bronnen

• LICG (Landelijk InformatieCentrum Gezelschapsdieren). Loopsheid bij de hond. Over de eerste loopsheid, hoe vaak en hoe lang een teef loops is en de fasen.

Lees ook

• Puberteit bij honden: wanneer, symptomen en aanpak

• Kalmerende signalen bij honden: de lijst en wat jij doet

• Mijn hond gromt: wat zegt hij?

• Waarom blaft mijn hond? De 10 blafsoorten en wat ze betekenen

Ze vertelt je hoe ze zich voelt

Een loopse teef die zich terugtrekt, wegdraait of gaapt als de andere hond te dichtbij komt, vraagt om ruimte. Wie dat op tijd ziet, hoeft nooit een grom of een snauw af te wachten. In het gratis webinar Communiceren met je Hond leer je die vragen om ruimte herkennen, ook de allerkleinste.

Heb je een jonge teef en wil je de hormonale ontwikkeling, de angstfases en de puberteit stap voor stap begeleid doorkomen? Dat zit in de Stressless Puppycursus.

Namens mij en alle honden hartelijk bedankt voor het lezen!

Amee de Bruijn

Hondengedragsconsultant & Natural Dog Trainer